Selectie P 16 maart

SELECTIE P

 

  • Qui non parcit, non colligit.( Com.Us.)

-Al die niet spaert,

Ook niet vergaert.

-Gelooft het, vrienden, zonder spaeren,

Men winnen kan, maer niet vergaeren.

  • Sera in fundo parcimonia.( Com.Us.)

-Het is gespaerd te laet,

Als ’t vat ten einde gaet.

-Wanneer het onheil is geschied,

Dan klaegen baet, nog ’t schreien niet.

  • Esto tuarum passionem dominus.( Car.Theoph.)

Laet hier en overal aen al de wereld blyken,

Hoe gy meester zyr, hoe driften voor u wyken.

  • Juvenile vitium est regere non posse impetum.( L.Ann.Seneca)

Die zynen lust niet temmen kan,

Is eer een kind, als wel een man.

  • Nec ferrum natare docemus.( Com.Us.)

Men leert geen yzer zwemmen,

Nog oude driften temmen.

  • Nullum est magnum ingenium sine mixtura dementiae.( Cicero)

Daer is geen mensch zoo wys, of hy heeft zyn gebrek,

En wy zyn anders niet, dan wat meer of min gek.

  • Passio non curatur nisi passione.( Bal.Grac.)

Venyn wilt met venyn

Uit ’t lyf verdreven zyn;

Aldus de driften ook, die u gedurig plaegen,

Moet gy door tegendrift ver uit uw hert verjaegen.

  • Passiones non habent somnos leves.( Le Maitre de Claville)

Die blyft een slaaf van zyne lusten,

Kan geenzins onbekommerd rusten.

  • Passiones vincere est difficile, iis satisfacere impossibile.( Car.Theoph.)

’t Valt altyd moeielyk zyn driften te bedwingen;

Maer ’t zyn die te voldoen, onmogelyke dingen.

  • Requiscunt homines, dum silent passiones.( Car.Theoph.)

Als onze driften zwygen,

Veel ruste wy verkrygen.

  • PaterfamiliasAgat vigilias.( Lotinus)

Een vader, die hoofd is van zyn huisgezin,

Moet d’ eerste zyn uit ’t bed, moet zyn de laetst’ daer in.

  • Feras, non culpes, quod vitare non potes.( Aul.Gel.)

Gy moet verduldig lyden

’t Geen gy niet kont vermyden.

  • Magna est virtus pati, & non conqueri.( S.Augustinus)

Hy oeffent groote deugd, die zyne kruiskens draegt,

En van al wat hy lydt, by niemand zig beklaegt.

  • Patiendo victor abibis.( Com.Us.)

Die met veel luister wilt verkrygen ’t hemelsch goed,

Geen pyne, geen smert, geen lyden vlugten moet.

  • Usque in tempus sustinebit patiens, & posteà redditio jucunditatis.( Eccli.1)

Al die verduldig is, heeft geen langdurig lyden,

Hy ruilt voor korte pyn een eindeloos verblyden.

  • Patria est ubicumque benè est.( Com.Us.)

Al waer men is in goeden stand,

Men maekt daer van zyn vaderland.

  • Cum pauperis repletur spe, cor divitis timore.( Bal.Grac.)

Het hert der armen hoopt, men kan niet zeggen wat;

En ’t hert der ryken vreest gedurig dit of dat.

  • Parvo contentus paupertatem non timet.( Diog.Laertius)

Hy voor geen armoed is benouwd,

Die zig met ’t klein te vreden houdt.

  • Quando paupertas intrat per portam, amicitia & favor exeunt per fenestram.( Bal.Grac.)

Zoo haest als armoed’ is door de deur ingeslopen,

Is teffens vriend en gunst de venster uit gekropen.

  • Audi, vide, tace, si vis vivere in pace.( Com.Us.)

Door hooren, zien, en zwygen,

Zult gy veel rust verkrygen.

  • Pacem debet habêre voluntas, bellum necessitas.( S.Augustinus)

Zoekt rust en vreedzaemeid in alles wat gy doet,

En voert den oorlog niet, ten zy als ’t wezen moet.

  • Qui malè agit, odit lucem. (Joan.3)

Die doet het quaed,

Het licht hy haet.

  • Est virtus sterilis sine pecuniis.( Bal.Grac.)

Het geld maekt alles goed, geen onedel geslagt,

Geen lelyk aengezigt, daer geld is, word veragt.

  • Pecuniam in logo negligere, interdum maximum est lucrum.( Terentius)

Dat m’in gelegenheid op ’t geld te veel niet staet,

Heeft tot veel meerd’re winst al menigmael gebaet.

  • Qui multùm perigrinatur, raro sanctificatur.( Thom. à Kemp.)
  • Apostolorum limina raro emendant crimina.( Car.Theoph.)

-Die over zee veel pleegt te zwieren,

Verandert lugt, maer geen manieren.

-De heiligheid in ’t reizen niet bestaet;

Al menig een, die veel naer Roomen gaet,

Zal daerom niet van Roomen

Gebeterd wederkoomen.

  • Benè attendere, aptè respondêre, major est perfectio, quàm benè loqui é non attendere.

( Bal.Grac.)

Met aandagt toegehoord, en dan wys antwoord gegeven

Dit veel volmaekter is, en ook veel beter staet,

Als door welsprekendheid zeer hoog te willen zweven,

En voeren voor elk een verstandeloozen praet.

  • Fervore & advertentiâ perficiuntur nostra opera.( Cassianus)

Door vlyt, door zorg en door oplettendheid

Geraekt een werk tot zyn volkomendheid.

  • Opus intentione perficitur.( Cassianus)

De meening maekt

Het werk volmaekt.

  • Periculis te eximes, cacumina si laudes, val les si ames, & littus honores.( Car.Theoph.)

Om vry te zyn van ongeval,

De bergen pryst, maer houdt het dal;

En zoo gy hebt een wys verstand,

Verheft de zee, maer blyft op ’t land.

  • Periculosa non tenta.( Tacitus)

Waer gy den grond niet ziet,

Gaet daer in ’t water niet.

  • Qui novit periculum, suspensum figit gradum.( Bal.Grac.)

Die kent ’t gevaer, eerst stille staet,

En eer hy gaet, neemt goeden raed.

  • Qui timidè rogat, docet negare.( Max.Fred.)

Die vreest, als hy zyn vraege doet,

Een weigering verwagten moet.

  • Unde habeas, quaeret nemo, sed oportet habêre.( Com.Us.)

Mits hebben hebben is, mits krygen is de kunst,

Dus niemand vraegen moet waer van men heeft de gunst.

  • Qui tetigerit picem, inquinabitur ab ea.( Eccli.13)

Die speelt met spek

Behoudt een vlek.

  • Quae recta sunt, semper paucissimus placent.( Max.Fred.)

’t Geen word met deugd en eer gedaen,

Staet aen veel menschen zelden aen.

  • In culpam incidisse naturam est, doluisse virtutis.( S.Ambrosius)

’t Is zwakheid van den mensch, dat hy valt in het quaed,

’t Is deugd dat hy ’t beweent, en uit dien val opstaet.

  • Major est iniquitas mea, quàm ut veniam merear.( Gen.4)

Uw oordeel, groote God, is vol geregtigheid;

Gy steeds uw meeste vreugd schept in bermhertigheid:

Maer ik boozaerdig mensch heb zoo veel quaed bedreven,

Dat uw’ regtveerdigheid my ’t nimmer kan vergeven;

Myn’ ongeregtigheid in uwe magt niets laet,

Als den keus van de straf tot boete van myn quaed.

De traenen, die ik stort’ en langs myn wangen vloeien,

Verdienen geen genâ : laet vry uw gramschap groeien;

Uw’ eere hangt’ er aen, koelt uw gemoed nu vry;

Met regt moogt gy my slaen, en uwe straf vergrooten

Maer, Heer, waer zult gy slaen? Daer is geen plaets in my,

Of z’ is met ’t dierbaer bloed van JESUS overgooten.

  • Si sanguinem nequeas, da lacrymas.( S.Hieronymus)

Lydt, ziele, lydt om God: kont gy geen bloed hem geven,

Geeft traenen van berouw om uw boozaerdig leven.

  • Sic politicus; ast memor quod fis Catholicus.( Max.Fred.)

Zyt goede polityk,

Maer ook goede Catholyk.

De Staetkund’ is geen zond, maer dient tot nut en baet,

Wanneer zy met gemoed en Godsdienst maer bestaet.

  • —Non omnia possumus omnes.( Virgilius)
  • —In terris omnia nemo potest.( Owenus)

Wie is de man,

Die alles kan?

Kent uw’ staet,

En houdt maet.

  • Ad potentiores neque accede nimis prope, ne exuraris; neque procul nimis ab illis dista, ne algeas.( Car.Theoph.)

Niet al te digt by Grooten gaet,

Gy mogt misschien uw pooten branden:

Niet al te ver van hun ook staet,

Gy mogt van koude klappertanden.

  • Quod violenta nequit, peragit traquilla potestas.( Ovidius)
  • Nam mora dat vires, teneras mora concoquit uvas, et validas segetes, quod fuit herba, facit. ( Ovidius)

-Die met te grooten drift iets wigtigs wilt beginnen,

Heeft geenen wyzen raed, of is beroofd van zinnen.

-Een rype langzaemheid ons meerder voordeel doet,

Als d’onvoorzigtigheid en al te groote spoet:

Werkt dan met veel geduld, iets groots zoo gy begint,

Want beleid en geduld schier alle moeit verwint.

  • Nimitur in vetitum semper, cupimusque negata. Sic interdictis imminet aeger aquis.( Ovidius)

-Altyd begeeren wy het geen verboden is,

Gelyk de zieke wilt het geen hem tegen is.

-Het geen verboden is, dat willen wy beminnen;

Het geen geoörlofd is, dat kan ons hert niet winnen.

  • Praemia ne cures, sit meruisse satis.( Martialis)

Gy moet niet droevig zyn, zoo gy niet word geprezen,

Dat gy hebt lof verdiend, moet uw voldoening wezen.

  • Praesumptio est odibilis, jacantia intolerabilis.( Car.Theoph.)

Al die laetdunkend is, word over al gehaet,

En die zig zelven pryst, word over al versmaed.

  • Principium aulae sunt Noëmi arca, in quae reperiuntur omnium generum animalia. ( Max.Fred.)

Van Noës Ark een schets die keurig wilt aenschouwen,

Moet naer de hoven gaen, of vorstens schoon gebouwen;

Daer hy haest merken zal een wonder boven maet,

Hoe geen gedierte leeft, dat daer niet binnen gaet.

  • Tondêre oves Princeps potest, non deglubere.( Com.Us.)

De Vorst mag wel zyn schaepen scheeren,

Maer mag hun niet het vel afteeren.

  • Potiùs honesta probamus, quàm sequimur.( Max.Fred.)

De deugden pryst men graeg;

Maer deugden volgt men traeg.

  • Sicut igne probatur argentum, & aurum camino, ita corda probat Dominus.( Prov.17)

Gelyk men door het vier het geld beproeven moet,

Zoo word beproefd de ziel door ’t vier van tegenspoed.

  • Quod facilè promittur, rarissimè fit.( Max.Fred.)

Beloften in haest gedaen

Zeer haest in wind vergaen.

  • Nemo Propheta acceptus est in patria sua.( Luc.4)

Of schoon gy zyt in eigen land

Geleerd en wys als een propheet,

Men zal niet agten uw verstand;

Laet elders blyken wat gy weet.

  • Adversorum molestiâ nemo frangitur, qui prosperum delectatione non capitur. ( S.Augustinus)

Die niet te sterk tragt naer ’t geluk,

Stoort zig niet sterk in ’t ongeluk.

  • Prosperitas fit amaritudine dulcior.( Bal.Grac.)

Van tegenspoed  een kleine bitterheid

Aen voorspoed baert een dubb’le zoetigheid.

  • Rebus secundis utere adversis acquiesce.( Max.Fred.)

Gebruikt, zoo lang gy leeft,

Al wat ’t geluk u geeft;

En hebt gy tegenspoed,

Zyt altyd welgemoed.

  • Rerum successus majora fecerunt, quàm res adversa.( S.Chrysostomus)

In voorspoed dat men leeft, meer quaed ons zomtyds doet,

Als dat men leeft in druk en grooten tegenspoed.

  • Tela praevisa minus feriunt.( Com.Us.)

Veel ligter is de slag,

Te vooren dien men zag.

  • Provinciam quàm nactus es, hanc orna.( Cicero)

Zoo wie een ampt bekleed, hy moet voor al betragten,

Dat hy daet eer van hael’ , en zig voor d’opspraek wagten.

  • De statu, feminis, & magnatibus, de Religione & absentibus loquentes debent esse valdè prudentes.( Le Maitre de Claville)

Men moet voorzigtiglyk aenraeken

Staets, konings, Godsdiensts, vrouwen zaeken.

  • Facta tace, facienda multo magis.( Tacitus)

Wat g’ hebt gedaen, verzwygt dat zeer:

Wat gy zult doen, zwygt dat nog meer.

  • Fontem turbatum relinque intactum.( Bal.Grac.)

Gestoorde bron laet stil bedaeren,

Nog stoort ze zeker verder niet;

Gy zult zoo veel te beter vaeren,

Als gy den grond nu klaerder ziet.

  • In gravioribus non qui respondeas; sed quî taceas, cogita.( Bal.Grac.)
  • In magnis prudenter agendum.

-Men lett’ in alle zaek, daer veel is aengelegen,

Niets wat men zeggen moet, maer wat ‘er dient gezwegen.

-Alwaer afhangt groot quaed of goed,

Men heel voorzigtig wezen moet.

  • Majora perdet, qui non curat parva.( Car.Theoph.)

Die op het kleintje niet wilt passen,

Zal ook het groote haest verbrassen.

  • Melius est medêri malevolis, quam ulscisci.( Cicero)

Des vyands snoode daed niet wreeken, maer genezen,

Moet als voorzigtigheid en heusheid zyn geprezen.

  • Metire vires.( Com.Us.)
  • Tuo te pede metire.

-Wilt gy wat maeken,

Meet wel uw laeken,

Eer dat gy snydt:

Hy kan ligt dwaelen

Uit zyne paelen,

Die haestig rydt.

-Begint niets boven uwe kragten,

Beraedt het eerst met uw gedagten.

  • Non videndo omnia videt prudens.( Demost.)

Wanneer men is al zinde blind,

Men daer in dikwils voordeel vindt.

  • Possideas tacitè, si quae sunt munera Divûm.( Propert.)
  • —Tacitè posset si vesci corvus, haberet plus dapis, indiviaeque minus.( Horatius)

Het schaep in stilte beter eet;

Want als het blaet, ’t verliest een beet.

  • Post mala prudentiores sumus.( Cicero)

-Al heeft de val ons quaed gedaen;

Met vallen leert men beter gaen.

-’t Is gemeene trant:

Met leert met schaed’ of schand.

  • Praeterita futurorum speculum.( Guicciard.)

Uit ’t gene voortyds is geschied,

Wat zal geschien, men dikwils ziet.

  • Cunctando restituit rem.( Virgilius)
  • Prudentia cunctationem gignit.( Tucitides)

-Vlugt alle schielykheid, bedaert, en geeft u tyd:

Dus door voorzigtigheid al menig quaed gy mydt.

-Wanneer men wilt voorzigtig ryden,

Men moet veel omzien en veel myden.

  • Quae supra te, nihil ad te.( Socrates)

-Als ’t uw verstand te boven gaet,

’t Is ver het best dat gy het laet.

  • Satius est flecti, quàm frangi.( Max.Fred.)

-Het is voorzigtiger te buigen voor ’t geweld,

Als door ’t geweld te zyn gebroken en geveld.

-’t Is beter iets gestaekt,

Als daer voor twist gemaekt.

  • Ingenuus pudor pulcherrimus color.( Bal.Grac.)

Men vindt geen schoonder kleur als ’t geen een kuisch gemoed

En eerbaer aengezigt met schaemrood bloozen doet.

  • Moderator cupiditatis est pudor.( Cicero)

Het is door d’ eerbaerheid en reine zedigheid,

Dat ingehouden word d’ onkuische dertelheid.

  • Pudor semel deperditus non reveritur ampliùs.( Com.Us.)

Verloren eer

Keert nimmermeer.

  • Currere cogit equum sub milite calcar acutum, est studio puerum virga vacare suo.( Alanus)

De peerden loopen snel door ’t steken van de spooren,

Door roeden zal het kind naer zynen meester hooren.

  • Ille virum facinus patrare virile videbit, in puero vitium qui puerile tulit.( Verinus)

Die in zyn kind verdraegt der kinderen gebreken,

Zal daerna in zyn king bemerken boozer streken.

  • Pueri puerilia tractant.( Horatius)

-De jonkheid ziet men nooit te zwaere arbeid lyden;

Zy moet van tyd tot tyd met ’t spel zig wat verblyden.

-Men moet van teere jeugd niet eischen te veel zaeken:

Na veele moeit en druk mag zy zig wel vermaeken.

  • Pulchritudinis brevis tyrannis.

Al wat de schoonheid geeft,

Geen langen duur het heeft.

____________________________________________________________________________

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s